Open Access

Öğretmen Adaylarında Tükenmişliğin Yordayıcısı Olarak Mesleki Kaygı

Kayhan Bozgün1*, Meltem Akın Kösterelioğlu2
1Amasya University, Amasya, Turkey
2Amasya University, Amasya, Turkey
* Corresponding author: kayhanbozgun@gmail.com

Presented at the 2nd International Symposium on Innovative Approaches in Scientific Studies (ISAS2018-Winter), Samsun, Turkey, Nov 30, 2018

SETSCI Conference Proceedings, 2018, 3, Page (s): 1120-1123

Published Date: 31 December 2018

Bu çalışmanın temel amacı, öğretmen adaylarının mezun olmadan önce var olabilecek mesleki kaygılarının tükenmişlik düzeylerini yordayıp yordamadığının belirlenmesidir. Çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi 2017-2018 eğitim öğretim yılının güz dönemindeki dördüncü sınıfta öğrenimlerine devam eden 350 öğretmen adayı bu çalışmanın örneklem grubunu oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak; kişisel bilgi formu, Maslach Tükenmişlik Envanteri-Öğrenci Formu ile Öğretmen Adaylarına Yönelik Mesleki Kaygı Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS kullanılarak basit doğrusal regresyon analizi, Pearson Moment Korelasyon katsayısı, t testi ve ANOVA testinden yararlanılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, öğretmen adaylarının tükenmişlikleri ve mesleki kaygılarının orta düzeyde olduğu görülmüştür. Ayrıca, cinsiyet, yaş ve aile geliri değişkenlerinin tükenmişlik ve mesleki kaygı üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının mesleki kaygılarının tükenmişlik düzeylerini istatiksel olarak anlamlı ve düşük düzeyde yordadığı görülmüştür (r=.23; p<.05). Sonuç olarak, dördüncü sınıf öğretmen adaylarının tükenmişlik düzeylerinde mesleki kaygılarının anlamlı bir yordayıcı olduğu söylenebilir. Gelecekte yapılacak araştırmalarda cinsiyet, yaş, aile geliri değişkenleri ile mesleki kaygı ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkileri detaylı inceleyen nitel ve nicel çalışmalar hazırlanabilir. Ayrıca bu konuyla ilgili üniversiteler arası karşılaştırmalar yapılabilir.  

Keywords - Mesleki kaygı, Tükenmişlik, Öğretmen adayları, Regresyon

[1] Akgün, F., & Özgür, H. (2014). Examination of the Anxiety Levels and Atitudes of the Information Technology Pre-Service Teachers Towards the Teaching Profession. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 10(5), 1206-1223.
[2] Cabı E, & Yalçınalp S. (2013). Öğretmen Adaylarına Yönelik Mesleki Kaygı Ölçeği (MKÖ): Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 44(44):85-96.
[3] Çapri, B., Gündüz, B., & Gökçakan, Z. (2011). Maslach Tükenmişlik Envanteri-Öğrenci Formu'nun (Mte-Öf) Türkçe'ye Uyarlaması: Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması. Cukurova University Faculty of Education Journal, 40(1), 134-147.
[4] Çapulcuoğlu, U., & Gündüz, B. (2013). Öğrenci tükenmişliğini yordamada stresle başa çıkma, sınav kaygısı, akademik yetkinlik ve anne-baba tutumları. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 3(1), 201-218.
[5] Demir, M., & Gençdoğan, B. (2017). Okul Tükenmişliğini Yordamada Sınav Kaygısı Ve Akademik Başarının Etkisi. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, 8(20), 111-126.
[6] Esteve, E. B., (2008). Well Being and Performance in Academics Settings: The Predicting Roles of Self Efficacy, Doktora Tezi, University Jaume I de Castello.
[7] Gözler, A., Bozgeyikli H., & Avcı, A. (2017). Sınıf Öğretmeni Adaylarının Başarı Yönelimleri İle Mesleki Kaygı Düzeylerinin İncelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(1), 189-211.
[8] Karakaş, M. (2017). Tükenmişlik Sendromunun Üniversite Öğrencilerinin Bağlanma Stilleri Üzerinden Değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
[9] Schaufeli,W. B., Leiter,M. P., Maslach, C., & Jackson, S. E. (1996). Maslach Burnout Inventory–General Survey. In C. Maslach, S. E. Jackson, ve M. P. Leiter (Eds.), The Maslach Burnout Inventory—Test manual (3rd ed.). Palo Alto, CA: Consulting Psychologists Press.
[10] Schaufeli, W. B., Martinez, I., Marques-Pinto, A., Salanova, M., & Bakker, A. (2002). Burnout and engagement in university students: A cross-national study. Journal of Crosscultural Studies, 33, 464-481.
[11] Tekbıyık, A. (2015). İlişkisel araştırma yöntemi. Mustafa Metin (Ed.), Kuramdan uygulamaya eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri içinde (s.77-97). (2. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
[12] Tümkaya, S. ve Çavuşoğlu, İ. (2010). Sınıf Öğretmenliği Son Sınıf Öğretmen Adaylarının Tükenmişlik Düzeylerinin İncelenmesi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19(2), 468– 481.
[13] Tümkaya, S. Aybek, B. ve Çelik, M.(2007). KPSS'ye girecek öğretmen adaylarındaki umutsuzluk ve durumluk-sürekli kaygı düzeylerini yordayıcı değişkenlerin incelenmesi, Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri Dergisi(KUYEB), 7(2), 953-974.
[14] Uludağ, G., Taşdöven H., & Dönmez, M. (2014). Polis Adaylarının Mesleki Kaygı Düzeylerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(2), 75-94.
[15] Yılmaz, T. D. (2009). Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastaneleri’nde Tıpta Uzmanlık Öğrencilerinin Uzmanlık Tükenmişlik Düzeyi ile İlişkili Etmenler. Uzmanlık Tezi, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi, Ankara.
[16] Yılmaz, E., & Aslan, S. (2017). Lise Öğretmenlerinde Tükenmişlik, İş Doyumu Ve Algılanan Sosyal Destek: Bursa İli Örneği. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(3), 1861-1886.

0
Citations (Crossref)
26.6K
Total Views
351
Total Downloads

Licence Creative Commons This is an Open Access article distributed under the terms of the Creative Commons Attribution License 4.0, which permits unrestricted use, distribution, and reproduction in any medium, provided the original work is properly cited.
SETSCI 2026
info@set-science.com
Copyright © 2026 SETECH
Tokat Technology Development Zone Gaziosmanpaşa University Taşlıçiftlik Campus, 60240 TOKAT-TÜRKİYE