Özet Amaç: Hastane enfeksiyonları dünyada olduğu gibi ülkemiz içinde önemli bir sorundur. Hastane enfeksiyonlarında enfeksiyon etkenlerinin bulaşmasında önde gelen mekanizmanın, direkt temas olduğu kabul edilmekte ve direk temasta eller büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle, uygun el temizliği enfeksiyonların oluşmasını önlemenin en etkin yolu olarak kabul edilmektedir. Sağlık hizmetleri bir bütündür. Görevi bakım işlemleri sırasında hemşirelere yardım etmek olan yardımcı hizmet personeli de bu sağlık ekibinin bir üyesidir. Bu çalışma; araştırmanın yapıldığı hastanede çalışan yardımcı hizmet personelinin el hijyenine uyum durumunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırma Nisan-Mayıs 2018 tarihleri arasında Samsun da bir devlet hastanesinde tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmada örneklem seçimine gidilmemiş olup araştırmanın yapıldığı tarihlerde araştırmaya katılmaya kabul eden 118 yardımcı hizmet personeli ile araştırma tamamlanmıştır. Araştırmada veriler, kişisel bilgi formu ve “Yardımcı Hizmet Personeli El Hijyeni Uyum Ölçeği” ile elde edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde standart sapma, ortalama, frekans dağılımı kullanılmıştır. Bütün testlerde anlamlılık olarak %5 kabul edilmiştir. Çalışmanın yapılabilmesi için gerekli yasal izinler alınmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan yardımcı hizmet personelinin %42,4 ünün 30-39 yaş grubunda, % 50’ sinin erkek,%74,6’sının evli,%29,7’sinin lise mezunu, %54,2’sinin gelirinin giderinden az olduğu, %28,0’ının 1-5 yıldır çalıştığı, yardımcı hizmet personeli el hijyeni uyum ölçeği puan ortalamasının 74,00±12,47olduğu saptanmıştır.  

Keywords - el hijyeni, el hijyeni uyum, hastane enfeksiyonu, yardımcı hizmet personeli

[1] SN. Koşucu, S.Baltacı-Göktaş, T. Yıldız. Sağlık Personeli El Hijyeni Uyum Oranı. Journal of Marmara University Institute of Health Sciences Vol. 5, No. 2, 2015 - http://musbed.marmara.edu.tr.
[2] M. Ertek. Hastane Enfeksiyonları: Korunma ve Kontrol İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri, Sempozyum Dizisi No: 60, 2008, s 9-14.
[3] E. Özerdoğan ve Ö. Usta-Yeşilbalkan. Yardımcı Hizmet Personeli El Hijyeni Uyum Ölçeği’nin Geliştirilmesi: Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması. Uluslararası Hakemli Hemşirelik Araştırmaları Dergisi. 2015. doi: 10.17371/UHD.2015412761.
[4] S. Karabey, ŞY. Çetinkaya, E. Alp, Ö. Ergönül, Ş. Esen, H. Kaymakçı. El hijyeni kılavuzu. Hastane İnfeksiyonları Dergisi. 2008. 12(1): 8-10.
[5] World Health Organization (WHO): WHO Guidelines on Hand Hygiene in Health Care: A Summary. Geneva, Switzerland. 2009.
[6] N. Aktuğ Demir, S. Kölgelier, A. Küçük, S. Özçimen, B. Sönmez, D. Saltuk, AÇ. İnkaya . Sağlık Çalışanlarının El Hijyeni Hakkındaki Bilgi Düzeyi Ve El Hijyenine Uyumu. Nobel Med. 2013. 9(3): 104-109.
[7] G. Kampf, A. Kramer. Epidemiologic backround of hand hygiene and evaluation of the most importanat agents for scrups and rubs. Clinical Mıcrobıology Rewiews. 2004. Vol. 17, No. 4: 863-893.
[8] R. Çaylan. El Hijyeni, Hastane İnfeksiyonları Dergisi. 2007;11:54-9.
[9] B.Oğuz ve NM. Kurutkan. Hastane Kaynaklı Enfeksiyonları Azaltmanın Altın Kuralı El Hijyeni: Kamu Ve Özel Hastane Karşılaştırması. Konuralp Tıp Dergisi 2013;52:36-42.
[10] SE.Deveci, Y.Açık, E.Ercan, AF.Oğuzöncül. Bir Üniversite Hastanesinde Temizlik Çalışanlarının Temizlik ve Hijyen Konusundaki Davranışlarının Değerlendirilmesi. Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Tıp Dergisi. 2010; 24(2): 123-127.
[11] GB.Topaloğlu, Ö. Kurnaloğlu, G. Yanar. Erişkin Yoğun Bakım Ünitesindeki Sağlık Personelinin El Hijyeninde Beş Endikasyona Uyumunun Değerlendirilmesi. Hastane Enfeksiyonları Eğitim Programı 2015.
[12] Y. Artan, İ. Sözeri, A. Durmaz-Akyol. Yoğun Bakımda Çalışan Yardımcı Hizmet Personelinin El Hijyeni Uyumunun Değerlendirilmesi. Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi. 2018;22(1):10-18.
[13] A. Bulut. Hand hygiene attitudes of health care Staff working in intensive care unit of a state hospital. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 2017; 742: 139 – 146.
[14] S.İnfal, K.T. Şahin. Bir üniversite hastanesindeki yardımcı personelin hastane enfeksiyonları ile ilgili bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 2016; 73(1):39-4.
[15] S. Şen, M.Sönmezoğlu, E.Akbal, E.Uğur, S.Afacan. Bir Üniversite Hastanesinde Sağlık Personelinin El Hijyeninde Beş İndikasyona Uyumu. Klimik Dergisi 2013; 26(1): 17-20.