Oksi gaz kaynak işlemleri; biri yanıcı diğeri yakıcı iki gazın oluşturduğu alevin birleştirilecek olan metaller ve ilave çubuğun ergitilmesi ile yapılmaktadır. Bu ergime esnasında işçi ve iş sağlığı, iş güvenliği açısından kaynak alevinin, kıvılcımların, kullanılan yanıcı ve yakıcı gazların, açığa çıkan gazların, fiziki ortamın ve çalışma esnasında uygun olmayan kişisel koruyucuların olumsuz etkileri olmaktadır. İşçi sağlığı ve iş güvenliği konusu, önceki dönemlere göre günümüzde daha önemli hale gelmiştir. Bu düşünce insana verilen önemin bir ölçüsü olarak görülmeye başlanmıştır. Aynı zamanda bu konu, ortaya çıkabilecek iş kazası ve meslek hastalıklarının önlenmesi ve azaltılması açısından da büyük önem taşımaktadır. Çalışma ortamı, olumsuz şartlara maruz kalınma süresi ve kullanılan koruyucu malzemeler nedeniyle sıkıntılar yaşanırsa bu zararlı gaz ve duman, kaynak ışığı kısa ve uzun vadeli hasarların yanında birçok hastalığı da beraberinde getirebilir. Ekonomik gelişmişlik ve refahın ilk adımı sanayileşme ise, ikinci adımı bu sürecin yarattığı sosyal ve çevresel sorunların azaltılmasıdır. Bu anlamda iş kazaları ve meslek hastalıklarının yarattığı sosyoekonomik kayıpların azaltılması gelişmişliğin bir göstergesidir Uygun fiziki şartlara sahip olunmayan atölyelerde kaynak yapılırken açığa çıkan duman içerisinde demir, alüminyum, berilyum, kurşun, mangan ve nikel vb. tozları bulunur. Bu tozlar zaman içerisinde zehirlenmelere, akciğer rahatsızlıklarına, solunum yolları hastalıklarına ve kanser oluşumuna sebebiyet verebilirken kısa süreli olarak da öksürük, nefes darlığı, bronşit, göz rahatsızlıkları, iştah kaybı, kramp, bulantı ve kusma şeklinde belirtiler gösterebilir. Kaynak sırasında kullanılan yanıcı ve yakıcı gazlar ile açığa çıkan gazlar ise birleştirilen metallere ve kullanılan yönteme göre değişiklik gösterebilir. Açığa çıkan gazlar gözle görülemez kokulu veya kokusuz şekilde olabilirler. Bu gazlar içinde karbondioksit gazına aşırı derecede maruz kalınmadıkça, relatif olarak zararsızdır. Karbonmonoksit ve nitrojen dioksit gibi gazlar son derece toksiktir. Oksi gaz kaynağında; işçi sağlığı ve iş güvenliği hem çalışanlar hem de işverenler açısından önemlidir. Kuşkusuz çalışanların görüşü açısından sağlık ve güvenliğin önemi açıktır. Çünkü onların iş ortamında yaşamları ve gelecekleri risk altındadır. Çalışanın endüstrileşmenin yol açtığı tehlikelerden, özellikle yaşamına, vücuduna ve sağlığına yönelik tehditlerden ve zararlardan korunması gereği ortaya çıkmıştır. Kaynak esnasında ortaya çıkan gazlardan, dumandan ve kaynak ışığından korunmanın en etkili yolu çalışma kabinindeki kirli havanın dışarıya atılmasını sağlayan bir sitemin kurulu olmasıdır. Ancak bu yöntemle kaynak operatörü gaz ve duman solunum seviyesi altında kalarak kişisel koruma sağlanabilmektedir. Seri imalatın söz konusu olduğu kaynak atölyelerde bütün çalışanların korunması için uygun kaynak kabinlerinin ve kişisel koruyucular kullanılması gereklidir.  

Keywords - Oksi Gaz Kaynağı, İşçi Sağlığı, İş Sağlığı, İş Güvenliği, Yanıcı ve Yakıcı gazlar

[1] Anık, S., (1991), Kaynak Tekniği El Kitabı Yöntemler ve Donanımlar, Gedik Eğitim Vakfı Kaynak Teknolojisi Eğitim Araştırma ve Muayene Enstitüsü, İstanbul.
[2] Karadeniz, S., Kahraman, F., Sever K., (2003), Kaynaklı İmalatta İnsan Sağlığı II. İsg Kongresi Bildiriler Kitabı.
[3] Kaynak Tekniği Uygulamalarında İş Güvenliği, Mühendis ve Makine Cilt: 50 Sayı 592.
[4] Müezzinoğlu, A., (2013), Kaynak Alanında Tehlike Değerlendirmesi, Kaynak Kongresi IX. Ulusal Kongre ve Sergisi Bildiriler Kitabı.
[5] Karacan E., Erdoğan Ö., (2011), İşçi Sağlığı ve İş Güvenliğine İnsan Kaynakları Yönetimi Fonksiyonları Açısından Çözümsel Bir Yaklaşım, Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi.
[6] Kaymaz Ö., (2014), Kaynak İşlerinde İş Kazası ve İşe Bağlı Sağlık Problemlerine Neden Olan Faktörler ve Kkd Kullanımının Bu Faktörlere Etkileri Üzerine Çevresel ve Teknik Araştırma.
[7] Özkılıç Ö., (2002), İş Sağlığı ve Güvenliği, Yönetim Sistemleri ve Risk Değerlendirme Metodolojileri.
[8] www.Is-sagligi-ve-guvenligi.com. Kaynak İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği, (Erişim Tarihi 25.10 2018)
[9] Kaçar R., Gündüz S., Çıtak R., (1986), Elektrik Ark, Oksi-Gaz Kaynak ve Kesme Uygulamalarında Karşılaşılan Tehlikeler ve Alınması Gereken Tedbirler, I. Demir-Çelik Sempozyum Bildirileri.
[10] Yurtsever E., Özdemir G., (2009), Kaynak Tekniği Uygulamalarında İş Güveliği, V. İsg Kongresi Bildiriler Kitabı.
[11] Bozkurt Y., Keleş D., (2017), Ergitmeli Kaynak Yöntemlerinde Açığa Çıkan Gaz ve Dumanın Çalışan Sağlığına Etkisi, Marmara Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi.
[12] Camkurt M. Z.,(2007), İşyeri Çalışma Sistemi ve İşyeri Fiziksel Faktörlerinin İş Kazaları Üzerindeki Etkisi Tühis iş Hukuku ve iktisat Dergisi Cilt: 20 Sayı: 6, Cilt: 21 Sayı: 1.
[13] Ercan A., (2010), Türkiye’de Yapı Sektöründe İşçi Sağlığı ve Güvenliğinin Değerlendirilmesi, Politeknik Dergisi Cilt:13 Sayı: 1 s. 49-53, 2010.
[14] Sevinç L., (2003-2004), İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Konularında Türkiye’de 1985-2001 Yılları Arasında Yapılmış Lisans Üstü Tezlerine Yönelik İçerik Analizi, İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Davranış Bilimleri Anabilim Dalı. Sosyal Bilimler Dergisi 2003-2004.
[15] Korkmaz O., (2011), Türkiye Kimya Sanayinde İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği, ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 7, Sayı 14, 2011.