Mimarlık Yapıtlarının Alımlanmasında Poli - Semantik Katmansal Yöntem Önerisi: Sancaklar Camii Örneği

Modernitenin baş döndürücü dönüşümü ile birlikte imge ürünlerine dönüşen mimari yapılar derinliği olmayan metalar haline gelmişlerdir. Yapıların hacimsel olarak deneyimlenerek varlığını ortaya koyabilecek potansiyellerini canlandırma fikri bu çalışmaya taban oluşturmaktadır. Çalışmanın amacı, mekânın kullanıcı tarafından deneyimlenmesi ile duyumsanmasının önemini vurgulamaktır. Yapıların duyusal bütünsellik bağlamında değerlendirilmesi gerekliliği ontoloji ve fenomenoloji tabanı ile araştırılarak önerilen yeni yöntem üzerinden ortaya konulmaktadır. Yöntem; poli - semantik katmansal yöntemdir. Kullanıcı, mekân ve bireysel deneyim olmak üzere üç katman ve bunların alt başlıklarını içerir. Üç katmanın kesişim kümesi mekânsal duyum deneyimini oluşturur. Genel olarak ifade edilirse, yapının farklı aşamalarda bu katman verileri ile (ontolojik incelemesi ile sözlük anlamından oluşturulan tanım çerçevesinde ve fenomenolojik duyum gözetilerek) deneyimlenerek değerlendirilmesi temeline dayanır. Uygulama alanı olarak Mimar Emre Arolat ve yapısı Sancaklar Camii konu edinilmiş, mekân ilişkileri, duyumsamalar ve bunların kullanıcıda oluşturduğu izlenimler poli - semantik katmansal yöntem ve beraberinde gelişen aşamalara göre açıklanmıştır. Çalışmanın sonucunda ulaşılan temel bulgu, görünüm anlamında gelenekselden farklılaşan Sancaklar Camii'de gerekli görülen fonksiyonların fikir olarak korunduğu, farklılığın fikirsel olmaktan ziyade, biçimsel özgürlüğün dışavurumu şeklinde olduğu, duyumsamanın gözetildiği bir mekân oluşumunun öncelendiğidir. Araştırmanın özgün yönü, mimarın tutumu ile projenin arkasında yatan düşünsel özün görülenin / sunulanın ötesinde bir yapılanmadan kaynaklandığını ortaya çıkaran yöntemdir.

With the dizzying transformation of modernity, architectural structures, transformed into image products, have become shallow commodities. The idea of ​​reviving the potential of structures to reveal their existence through volumetric experience forms the basis of this study. The aim of the study is to emphasize the importance of the user's experience and perception of space. The necessity of evaluating structures within the context of sensory totality is explored through ontology and phenomenology, and presented through the proposed new method. The method is a poly-semantic layered method. It includes three layers and their sub-headings: user, space, and individual experience. The intersection of these three layers constitutes the spatial sensory experience. Generally speaking, it is based on the principle of evaluating the structure at different stages through experience with these layered data (within the framework of its definition derived from its dictionary meaning through ontological examination and considering phenomenological perception). The study focuses on the Sancaklar Mosque, designed by architect Emre Arolat, and explores spatial relationships, sensations, and the impressions they create in the user. The study explains these relationships and sensations using a polysemantic layered approach and the stages that accompany it. The main finding is that while the Sancaklar Mosque differs from the traditional in terms of appearance, the necessary functions are conceptually preserved; the difference is not so much conceptual as it is an expression of formal freedom; and a spatial formation that prioritizes sensory perception is emphasized. The unique aspect of the research is the method that reveals that the architect's approach and the intellectual essence behind the project stem from a structure that goes beyond what is seen/presented.