Gelişmişlik Açısından İki Farklı Yöredeki Tarım İşletmelerinin Yapısı ve Gelecekteki Durum Tahmini: Tokat İli Merkez İlçe Örneği

Tarımsal üretimi gerçekleştiren işletmeler sosyal ve ekonomik yapı açısından farklılık göstermektedir. Tarımsal bölgelerin ve hatta mikro sayılabilecek alt bölgelerin sosyo-ekonomik ve kültürel özellikleri, coğrafi ve iklimsel farklılıkları tarımsal faaliyetlere ve üretim-verimlilik düzeyine etki etmektedir. Bu çalışmada kırsal köyler ile ova köyleri arasındaki coğrafi, iklimsel ve kültürel farklılıkların sosyo-ekonomik hayata, üretimin sürdürülebilirliğine ve göç olgusuna etkileri araştırılmış ve bu amaca ulaşmak için Tokat ili Merkez ilçeye bağlı Söngüt Köyü ile Çat Beldesinde 120 üretici ile yüz yüze görüşülerek yapılan anket verilerinden yararlanılmıştır. Araştırmada, işletme sahiplerinin yaş ortalamasının ve hane halkı sayısının dağ köyünde daha yüksek, eğitim düzeyinin daha düşük olduğu belirlenmiştir. Arazi varlığı ortalaması dağ köyünde bir miktar daha yüksek olmakla birlikte, ova köyündeki arazilerin sulu arazilerden oluşması ve üretim desenini zenginleştirmesi, işletme başına düşen ortalama bitkisel üretim gelirinin ova köyünde daha yüksek gerçekleşmesine neden olmaktadır. Diğer yandan dağ köylerinde yoğun olarak hayvancılık yapıldığı ve geçimin büyük ölçüde hayvancılığa dayalı olduğu belirlenmiştir. Tarım dışı gelir, her iki köyde de toplam aile geliri içerisinde önemli bir yere sahiptir. Araştırmada ulaşılan en önemli bulgulardan birisi dağ köyünde gelir düşüklüğüne rağmen, göç etme eğiliminin ova köyüne göre daha az olduğudur. Sonuç olarak, ekonomik dar boğazların her iki bölgede de mevcut olduğu bununla birlikte yaşam standartları kentsel alanlar ile kıyaslandığında kentsel alanların oldukça gerisinde kaldığı görülmektedir.

The enterprises performing agricultural production differ in terms of social and economic structure. Differences in socio-economic characteristics, geographical structure and climate of agricultural regions and even micro-sub-regions effects agricultural activities and production-productivity level. In this study, it is aimed to investigate the effects of geographical, climatic and cultural differences between mountain villages and plain villages on socio-economic life, production sustainability and migration. In order to achieve this aim, face-to-face survey data were used with 120 producers in Söngüt Village and Çat Village of Tokat province. In the research, it was determined that the average age of the producers and the number of households were higher and the education level of the producers was lower in the mountain village. Although the average land size is slightly higher in the mountain village, the fact that the land is composed of irrigated lands and that it enriches the production pattern causes the average crop production income per enterprise to be higher in the plain village. On the other hand, it was determined that livestock breeding was intensive in mountain villages and livelihood was largely based on it. Non-agricultural income has an important place in total family income in both regions. One of the most important findings in the research is that while the farms in the mountain village have lower income, the tendency to migrate is higher in the plain village rather than in the mountain village. As a result, it is seen that there are economic difficulties in both regions, however, when the living standards are compared with the urban areas, it is seen that the standard of living in these regions lags far behind the urban areas.